Gorące zmiany w podatkach – od split payment do e-kas fiskalnych

lis 8, 2019

Split payment, tzw. biała lista podatników, paragony z NIP czy kasy fiskalne online. Najświeższych zmian w podatkach jest już w sumie kilkanaście! Prowadzisz firmę i szukasz prostych i pomocnych informacji na ten temat? Przeczytaj koniecznie nasz artykuł.

Czym jest split payment?

Split payment, czyli mechanizm podzielonej płatności, to hasło odmieniane obecnie przez wszystkie przypadki. Co powinieneś o nim wiedzieć? Przede wszystkim pamiętaj, że obowiązuje już od 1 listopada 2019 roku. Co więcej, split payment zniósł odwrotne obciążenie w transakcjach krajowych. Teraz będzie ono obowiązywało jedynie w imporcie usług czy w wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów (WNT).

Sprawdź w 3 krokach, czy dotyczy Cię split payment!

Mechanizm podzielonej płatności jest obowiązkowy, gdy w konkretnej transakcji spełnione zostaną równocześnie trzy warunki:

  1. B2B – transakcja odbywa się pomiędzy firmami,
  2. 15 tys. zł brutto – wartość faktury jest równa lub wyższa od kwoty 15 tys. zł,
  3. zał. 15 do ustawy VAT – faktura obejmuje minimum jedną pozycję z załącznika 15 do ustawy VAT.

Jak działa mechanizm podzielonej płatności?

Split payment to w dużym skrócie bat na wyłudzenia VAT-owskie. Płacąc konkretną fakturę swojemu kontrahentowi, kwotę podatku VAT (lub jej część) przekazujesz na osobny rachunek VAT.
Co więcej, zapłata całości albo części kwoty odpowiadającej wartości sprzedaży netto wynikającej z otrzymanej faktury jest dokonywana na rachunek bankowy albo na rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, dla których jest prowadzony rachunek VAT, albo jest rozliczana w inny sposób.

Obowiązki przy stosowaniu split payment

Jeśli zweryfikowałeś swoją fakturę i okazało się, że musisz posłużyć się mechanizmem podzielonej płatności, potraktuj to poważnie. Niestosowanie się do nowego przepisu to sankcje.

Zapamiętaj, że split payment niejako „narzuca”:

  • posiadanie firmowego rachunku dla JDG – sprzedajesz albo nabywasz towary lub usługi z załącznika nr 15? Musisz zatem mieć rachunek rozliczeniowy firmowy lub imienny rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, otwarty w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, prowadzone w walucie polskiej,
  • solidarną odpowiedzialność – w split payment odpowiadasz solidarnie wraz ze swoim kontrahentem za jego ewentualne zaległości podatkowe. Szczególnie, gdy wiedziałeś lub przypuszczałeś, że kwota podatku nie zostanie wpłacona na rachunek US (np. w wyniku rażącego zaniżenia ceny).
  • sankcje i grzywny – jeśli naruszyłeś przepisy mechanizmu podzielonej płatności, to możesz dodatkowo zapłacić nawet 30% kwoty należnego podatku. Co więcej, podatnik, który wbrew obowiązkowi dokonuje płatności kwoty należności wynikającej z faktury z pominięciem split payment, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych.

Co jeszcze opłacę z konta VAT-owskiego?

Dobra wiadomość. Nowe przepisy dotyczące split payment to nie tylko obowiązki, ale i pewne ułatwienia. Od 1 listopada z konta VAT-owskiego będziesz miał możliwość płatności podatków od towarów i usług, dochodowego od osób prawnych i fizycznych, akcyzowego, należności celnych, a nawet składek ZUS!

Z konta VAT opłacisz nie tylko same zobowiązania podatkowe, ale także naliczone odsetki za zwłokę w podatkach, dodatkowe zobowiązania podatkowe, zaliczki, a także niektóre przedpłaty podatków czy wpłaty dzienne.

Kolejne zmiany – tzw. biała lista VAT

O tzw. białej liście podatników VAT pisaliśmy już pod koniec sierpnia. To kolejny ze sposobów Ministerstwa Finansów na wyłudzenia VAT-owskie. Dzięki białej liście m.in. szybko i łatwo sprawdzisz, czy Twój kontrahent jest czynnym podatnikiem VAT lub poznasz zgłoszony przez niego do US numer bankowy.

System w swoim założeniu ma ułatwić weryfikację kontrahentów i przy okazji uniemożliwić wpłaty ze split payment na inne – np. oszczędnościowo-rozliczeniowe – rachunki przedsiębiorców. Dane w bazie są na bieżąco uaktualniane, tj. raz na dobę, w każdy dzień roboczy.

Jak korzystać z tzw. białej listy VAT?

Jeśli chcesz sprawdzić swojego dostawę, nabywcę lub nawet klienta – skorzystaj z prostej wyszukiwarki na stronie MF. Wpisz numer konta swojego kontrahenta, NIP, REGON lub nazwę podmiotu i dowiedz się, czy jest czynnym podatnikiem VAT.

Niezgłoszony rachunek bankowy a NKUP

Pamiętaj, że od 1 stycznia 2020 roku opłacenie faktury powyżej 15 tys. zł na rachunek, którego nie ma na białej liście sprawi, że nie będziesz mógł w pełni zaliczyć tej kwoty do kosztów uzyskania przychodu!

Nie odliczysz nic więcej, niż 15 tys. zł. I nie ma tu znaczenia, na ile transakcji podzielisz daną fakturę. Co więcej, jeśli Twój partner biznesowy nie zapłaci VAT od transakcji – będziesz za to solidarnie odpowiadał.

Paragon z obowiązkowym… NIP

Kolejna zmiana w przepisach to paragony z NIP, które będą obowiązywały już od 1 stycznia 2020 r. Co mają one na celu? Ukrócenie nadużyć związanych z wystawianiem „pustych faktur”, czyli tych, na podstawie zebranych przypadkowo paragonów fiskalnych (np. od klientów, którzy nie wzięli ich po zakupie lub wyrzucili do śmietnika).

Jako przedsiębiorca pamiętaj, że jeśli ujmiesz w ewidencji fakturę dotyczącą sprzedaży udokumentowanej paragonem, ale bez NIP, to grożą Ci sankcje podatkowe! Ich wysokość będzie odpowiadała 100% kwoty podatku VAT wykazanego na danej fakturze.

Osoby fizyczne a NIP na paragonie

Paragon z NIP to koniec nieuprawnionego ujmowania w prowadzonej przez podatnika ewidencji dla celów podatkowych faktur, które nie są związane z prowadzoną przez niego działalnością.

Warto pamiętać, że osoby fizyczne za rozliczanie faktury na podstawie paragonu bez NIP ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe. Nie ustala się wobec nich jednak dodatkowego zobowiązania podatkowego.

Kasy fiskalne online

Kasy fiskalne online mają ograniczyć szarą strefę i uszczelnić system podatkowy. Jak? Automatycznie prześlą szczegółowe dane o wszystkich Twoich transakcjach do systemu teleinformatycznego, czyli tzw. Centralnego Repozytorium Kas. Organy podatkowe dowiedzą się o każdej sprzedaży zewidencjonowanej na takiej kasie fiskalnej.

Kasa online musi nie tylko ewidencjonować i przechowywać dane dotyczące sprzedaży (wysokość podstawy opodatkowania czy podatku należnego), ale także zapewnić bezpieczne przesyłanie ich na zewnętrzne nośniki danych.

Co musisz zapamiętać o kasach fiskalnych online? Przede wszystkim, że dotyczą na razie tylko wybranych przedsiębiorców (informacja w tabeli), a pozostali podatnicy będą stosować kasy fiskalne online od 1 stycznia 2023 r. Po drugie, jeśli Twoja branża została ujęta w wykazie – musisz poinformować pracowników obsługujących kasę o zasadach „nabijania” paragonów i o konsekwencjach nieprzestrzegania obowiązku (konieczne jest ich pisemne oświadczenie).

Kogo dotyczą kasy fiskalne online? [+WAŻNE DATY]

  • do 31.12.2019 – do końca roku ze „starych” kas mogą korzystać jeszcze warsztaty samochodowe, oponiarskie i stacje paliw,
  • do 30.06.2020 – do połowy 2020 roku „stare” paragony będą wydawały stacjonarne placówki gastronomiczne, hotele i sprzedawcy paliw stałych opałowych,
  • do 31.12.2020 – do końca 2020 roku „starych” kas będą używali jeszcze fryzjerzy, kosmetyczki, kluby fitness, gabinety lekarskie i stomatologiczne, kancelarie prawne i firmy remontowo-budowlane.

Oznaczeni literowe na kasach fiskalnych online

Prowadzisz sprzedaż i używasz kasy fiskalnej? Zgodnie z nowym rozporządzeniem, do oznaczeń literowych od „A” do „G” w kasie fiskalnej muszą być przypisane odpowiednie stawki podatku. Zapamiętaj:

  • litera „A” – stawka podatku w wysokości 22% albo 23%,
  • litera „B” – stawka podatku w wysokości 7% albo 8%,
  • litera „C” – stawka podatku w wysokości 5%,
  • litera „D” – stawka podatku w wysokości 0%,
  • litera „E” – zwolnienie od podatku,
  • litera „F” i „G” – pozostałe stawki podatku, w tym wartość 0% (zero techniczne) w przypadku sprzedaży usług turystyki lub dostawy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków.

Nowa definicja tzw. małego podatnika

Zmianie ulega także definicja małego podatnika. Mały podatnik to ten, u którego wartość przychodu ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego podatku od towarów i usług) nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 2 mln euro (wcześniej to tylko 1,2 mln euro), a w przypadku przedsiębiorstwa w spadku również przychodu ze sprzedaży u zmarłego przedsiębiorcy.

Pamiętaj, że przeliczenia kwot wyrażonych w euro dokonuje się według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1000 zł.

Plusy bycia małym podatnikiem

Jeśli mieścisz się w nowej wartości przychodu ze sprzedaży (do 2 mln euro), jesteś małym podatnikiem. Przysługują Ci zaliczki kwartalne, jednorazowa amortyzacja 50 tys. euro i podatek CIT 9%.

WIS, czyli wiążąca informacja stawkowa

Ostatnią z przedstawianych dziś nowości podatkowych jest WIS, czyli wiążąca informacja stawkowa. Ułatwi ona podatnikom stosowanie odpowiednich stawek VAT i, co więcej, zapewni im w tym zakresie odpowiednią ochronę.

Zastanawiasz się, jaką stawkę VAT przyjąć dla określonych grup towarów? W takiej sytuacji możesz złożyć wniosek o wydanie WIS. Do tej pory musiałeś to zrobić w GUS (jego decyzję i tak mógł zakwestionować US, dlatego rozwiązanie było niebezpieczne). Teraz WIS ma zastąpić GUS i zobowiązywać skarbówki do wspierania wyboru odpowiedniej stawki.

Co zawiera WIS?

Każda decyzja WIS, która ma określić stawkę podatku właściwą dla danego towaru lub usługi, zawiera trzy pozycje. Oto one:

  • opis – dotyczy on towaru albo usługi będących przedmiotem WIS,
  • klasyfikacja – przyporządkowuje ona towar według działu, pozycji, podpozycji lub kodu Nomenklatury Scalonej (CN) lub usługę według działu, grupy, klasy, kategorii, podkategorii lub pozycji PKWiU,
  • stawkę podatku – właściwą i ustaloną dla tego towaru albo dla tej usługi stawkę podatkową.

Inne zmiany w podatkach dochodowych, VAT i ordynacji podatkowej

Oprócz zmian wymienionych i szczegółowo opisanych powyżej, w podatkach obowiązują jeszcze inne nowości. Sprawdź, czy któreś z nich dotyczą Twojej firmy:

  • wykreślenie podatnika z rejestru VAT – jeśli nie złożysz deklaracji VAT-7/VAT-7K za 3 kolejne miesiące lub 1 kwartał (nie jak do tej pory: za 6 miesięcy i 2 kwartały), zostaniesz wykreślony z rejestru podatników VAT,
  • utrata zwolnienia podmiotowego – jeśli dokonujesz w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość dostaw komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych, urządzeń elektrycznych i nieelektrycznych sprzętu gospodarstwa domowego oraz maszyn i urządzeń, gdzie indziej niesklasyfikowanych, a także ściągasz długi lub świadczysz usługi faktoringowe, tracisz możliwość zwolnienia podmiotowego z VAT,
  • zmiana w przepisach dotyczących wykreślania podatników z urzędu z rejestru podatników VAT oraz rejestru podatników VAT UE – z rejestru podatników VAT wykreślani mogą być podatnicy składający przez dłuższy czas deklaracje „zerowe”, co więcej wyłączona zostanie możliwość przywracania zarejestrowania podatnika ze względu na nieskładanie deklaracji VAT po upływie dwóch miesięcy od dnia wykreślenia z rejestru,
  • zwolnienie podatkowe dla podatników do 26 r. życia – od sierpnia 2019 r. zwolnienie podatkowe obejmuje przychody ze stosunku pracy oraz umów zlecenia, otrzymane przez podatnika do ukończenia przez niego 26. roku życia, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł. W roku 2019 (rozliczenie do kwietnia 2020 r.) limit ten jest niższy i wynosi 35 636,67 zł,
  • indywidualne rachunki bankowe płatników i podatników – każdy płatnik oraz podatnik będzie posiadał indywidualny numer rachunku bankowego do płatności wszystkich podatków,
  • zniesienie obowiązku przedstawiania naczelnikowi urzędu celno-skarbowego dokumentów potwierdzających rozliczenie kwoty podatku należnego z tytułu importu towarów w deklaracji podatkowej.

Co z tymi zmianami?

Jeżeli mechanizm split payment jest dla Ciebie niejasny, masz problem z tzw. białą listą VAT lub po prostu potrzebujesz merytorycznego wsparcia w zakresie nowości podatkowych – zapraszamy do kontaktu.